پروبیوتیک ها و هرآنچه باید در رابطه با آن بدانیم

پروبیوتیک ها در واقع به دسته ایی از انواع میکروارگانیسم ها گفته می شود که برای سلامت بدن مفید هستند . این میکروارگانیسم ها هم می توانند باکتری ها و انواع قارچ ها و حتی ویروس ها باشند . به این دسته از میکروارگانیسم ها فلور نرمال گفته می شود که در ادامه ی این مقاله آنها را فلور نرمال می نامیم. حجم بزرگی از این فلور نرمال ها در روده ی بزرگ و کولون  زندگی می کنند. بخش دیگری از آنها در پوست و بخشی هم در قسمت واژن خانم ها وجود دارند. مقدار این فلور نرمال ها در بخش های مختلف سیستم گوارشی یک حد نرمال دارد که باید حتما رعایت شود ، چرا که با وجود کم شدن سطح این میکروارگانیسم ها بدن دچار اختلالاتی می شود که در ادامه خدمتتان توضیح داده خواهد شد.

نکته ی جالب این است که فعالیت متابولیکی این میکروارگانیسم ها بسیار شبیه به یک ارگان یا عضو جداگانه است! به همین دلیل بسیاری از محققین به این میکروارگانیسم ها عضو فراموش شده می گویند!(+)

اما قبل از اینکه به کاربردهای این میکروارگانیسم ها بپردازم نیاز هست تا نکته ایی را خدمتتان توضیح دهم و آن تفاوت پروبیوتیک ها با پره بیوتیک ها است. پروبیوتیک ها همان باکتری های سالم برای بدن هستند که در داروخانه ها هم بسیاری از آنها به صورت مکمل های یخچالی وجود دارد. به عبارتی پروبیوتیک ها خود باکتری ها هستند، در حالی که پره بیوتیک ها در واقع محصولاتی فیبر مانند هستند که ماده ی موثره برای تغذیه ی این میکروارگانیسم ها هست. یعنی وقتی شما یک مکمل پره بیوتیک مصرف می کنید درواقع دارید غذای این میکروارگانیسم ها را تامین می کنید تا با مصرف آن تعدادشان افزایش پیداکند ولی وقتی یک مکمل پروبیوتیک را از داروخانه ایی تهیه می کنید خود همان باکتری را می خورید!

حال که به طورکلی با پروبیوتیک ها آشنا شدیم نگاهی می اندازیم به بعضی از مهم ترین کاربردهای این میکروارگانیسم ها:

1.تولید ویتامین های ضروری برای بدن:

برخی از ویتامین ها هستند که بدن انسان ها قادر به تولید آنها نیست. یکی از این ویتامین ها ویتامین کا است. پروبیوتیک ها می توانند برای بدن انسان تولید ویتامین کا کنند. همچنین این میکروارگانیسم ها می توانند باعث تولید برخی از ویتامین های گروه ب شوند(+). از طرفی پروبیوتیک ها می توانند باعث تبدیل انواع فیبرها به اسیدهای چرب با زنجیره کوتاه شوند. این اسیدهای چرب می توانند باعث افزایش استحکام دیواره روده شوند، که یکی از اثرات این تقویت می تواند باعث افزایش سیستم ایمنی بدن برای جلوگیری از نفوذ عوامل ناخواسته به داخل بدن از طریق دیواره روده ها شود.(+ +)

ذکر این نکته بسیار مهم است که این فلورا ها بسیار به داروها و رژیم های غذایی که مصرف می کنیم حساس هستند. به عنوان مثال درصورتی که در مدت زمان طولانی اقدام به مصرف آنتی بیوتیک ها کنیم دچار عارضه ایی به نام سندرم اسهال ناشی از مصرف آنتی بیوتیک (antibiotic-associated diarrhea) می شویم. چرا که با مصرف نادرست آنتی بیوتیک ها، این داروها باعث کشته شدن این باکتری ها در روده ها می شوند و عملا سطح نرمال این پروبیوتیک ها در روده به هم می ریزد، با توجه به نقش گسترده ی این باکتری ها در روند گوارش، بدن دچار سوء هضم مواد غذایی و اسهال می شود. این موضوع می تواند با مصرف نادرست مواد غذایی هم پیش بیاید. حتما توصیه می کنم که در رژیم های غذایی تان از فراورده های حاوی پروبیوتیک مانند انواع ماست ها و شیرهای پروبیوتیک استفاده کنید.

همچنین ثابت شده است که عدم بالانس پروبیوتیک ها می تواند باعث ایجاد انواع بیماری های متابولیکی، دیابت نوع دو، انواع بیماری های قلبی ، سرطان کولورکتال، آلزایمر و انواع افسردگی شود.

2. تاثیر بر سیستم گوارشی:

پروبیوتیک ها
پروبیوتیک ها برای سیستم های گوارشی بسیار مناسب هستند

تحقیقات بسیار زیادی در زمینه ی تاثیر پروبیوتیک ها بر سیستم گوارشی انجام شده است. همانطور که در بخش قبلی خدمتتون عرض کردم کم شدن سطح پروبیوتیک ها با دلایل مختلف چون مصرف بیش از حد آنتی بیوتیک ها و یا رژیم های غذایی نامناسب می تواند باعث ایجاد اسهال ناشی از مصرف آنتی بیوتیک ها شود.

تحقیقات فراوان دیگری هم نشان داده است که این باکتری های دوست داشتنی می توانند باعث کاهش و جلوگیری از ایجاد علائم سندرم روده تحریک پذیر (IBS) شود. سندرم روده تحریک پذیر عنوان نوعی بیماری است که بیمار درآن اثراتی چون نفخ و یبوست و اسهال متناوب را تجربه می کند. این سندرم اذیت کننده به دلایل مختلفی چون تحریک سیستم عصبی و یا تغییر در دوز پروبیوتیک ها در روده ممکن است ایجاد شود.

همچنین در تحقیقات دیگری نشان داده شده است که این باکتری ها حتی در بیماران مبتلا به IBD یا التهاب روده از جمله بیماری کرون و کولیت اولسراتیو بسیار مفید بوده است.

تحقیقات دیگری هم از تاثیرات این پروبیوتیک ها بر بیماری هلیکوباکتر که ناشی از یک سری باکتری های مضر در معده است و عامل ایجاد درصد بسیار بالایی از بیماری های معده در جهان است خبر داده است. البته برای اثبات قطعی این باکتری ها بر بیماری نیاز به تحقیقات بیشتری است.

لذا توصیه می کنم اگر دچار بیماری های مزمن گوارشی هستید استفاده از پروبیوتیک ها می تواند کمک خوبی برای شما باشد. البته اگر بیماری خاص زمینه ایی دیگری هم دارید توصیه می کنم حتما با پزشک یا داروسازتان یک مشورتی داشته باشید.

3. مقابله با افزایش وزن

این نکته را همیشه به یاد داشته باشید که فلور نرمال روده افراد چاق با فلور نرمال افراد لاغر تفاوت دارند. در تحقیقاتی جالب برای بررسی اثرات این فلور های نرمال در وزن بیماران، مدفوع روده حیوان لاغر را به روده حیوان چاق منتقل کردند. با این کار باکترهای روده هم انتقال پیدا کردند. درنتیجه ی این تحقیقات دیده شد که حیوان چاق بعد از مدتی لاغر شد! این موضوع نشان داد که پروبیوتیک ها در وزن هم تاثیر دارند.(+)

در تحقیق دیگری برروی 210 نفر که دچار چاقی در ناحیه شکم بودند به صورت روزانه از پروبیوتیک هایی شامل lactobacter gassari  استفاده شد. نتیجه ی مصرف 12 هفته ی این پروبیوتیک نشان داد که بیماران حدود 8.5 درصد از چربی های شکم شان کم شد(+).

4. عفونت های واژینال

عفونت های واژینال یکی از نگرانی های بسیاری از خانم ها در سرتاسر جهان است. یکی از دلایل ایجاد این عفونت های واژینال از بین رفتن بالانس سطح پروبیوتیک ها در ناحیه ی واژینال زنان است. مصرف پروبیوتیک هایی که به صورت واژینال استفاده می شوند می تواند تاثیرات بسیار خوبی بر روند درمان و جلوگیری از ابتلای دوباره به این بیماری داشته باشد.

دیگر اثرات پروبیوتیک ها:

  • کاهش افسردگی و استرس (+ +)
  • کاهش سطح کلسترول مضر با LDL خون(+)
  • تاثیر بر کاهش فشار خون (+ +)
  • تقویت سیستم ایمنی (+ +)
  • افزایش سلامت پوست (+)

از خوبی های این باکتری ها گفتیم ولی فراموش نکنیم هر مکمل و یا دارویی می تواند منع مصرف و عوارضی داشته باشد. قبل از اینکه از محصولات شامل پروبیوتیک ها استفاده کنید این نکته را بدانید که در ابتدای اثرگذاری و مصرف این محصولات ممکن است اثراتی چون نفخ و دل پیچه داشته باشید (+) . اما نگران نباشید، با گذشت چند روز از مصرف این محصولات این اثرات خود به خود از بین می رود. فقط توجه داشته باشید کسانی که دچار بیماری های دارای نقص سیستم ایمنی چون HIV و AIDS هستند باید از مصرف این محصولات جدا خودداری کنند چون ممکن است اثرات بسیار خطرناکی برای این بیماران داشته باشد(+)

در این مقاله سعی کردم که به زبان ساده و به دور از تکلف های علمی مطالبی کاملا علمی در زمینه ی پروبیوتیک ها خدمتتان معرفی کنم. پروبیوتیک ها محصولاتی بسیار سالم و خوب برای افزایش سلامت بخش های مختلف بدن مان است. منتها باید با توجه شرایط خاص خودتان حتما قبل از مصرف این مواد با داروسازتان مشورت کنید تا دقیق و درست دارویتان را دریافت کنید.

ممنون که تا انتهای این مطلب با ما بودید. برای شنیدن پادکست های بیشتر می توانید به وبسایت من به آدرس rezahariri.ir ویا اینستاگرام به آدرس rezahariri.ir و یا در انواع برنامه های پادکست بشنوید. اگر سوالی دارید در زیر همین پست کامنت بنویسید تا بتوانم پاسخ را خدمتتان ارائه بدم.

دیدگاه خود را بنویسید:

آدرس ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد.

فوتر سایت